Satellietdata voor nieuwe business

Nederland heeft in verhouding een stevige ruimtevaartsector. Die leunde traditioneel sterk op de overheid, maar het is hoog tijd om de vrije markt op te zoeken. De sleutel: de schat aan data die satellieten verzamelen.

De Lauwersmeerdijk wordt scherp in de gaten gehouden. Over 35 kilometer is de zeewering afgekeurd omdat de sterke stroming het onderwatertalud heeft aangetast. De dijkbewaking verloopt deels via een satelliet. Het bedrijfje Hansje Brinker, een spin-off van de TU Delft, levert de data die de dijkgraaf op tijd waarschuwt voor dreigende verzakkingen.

Ruimtevaartsector

De Nederlandse ruimtevaart geeft de satellietdata niet gratis weg. Het verkopen van satellietinformatie, in jargon een downstream-activiteit, kan wel eens een existentiële voorwaarde blijken voor de upstream in de ruimtevaart: het omhoog schieten van raketten en satellieten. In het verleden heeft Nederland door goed lobbywerk in Noordwijk Estec, de grootste vestiging van ESA naar zich toegehaald, en bedrijven als Dutch Space en Airborne Composites hebben nog steeds een internationale faam als leverancier van raket- en satellietonderdelen.

Meer markt

Maar de sector leunt sterk op de bijdragen van Nederland en Europa, en het zou naïef zijn om te verwachten dat de 100 miljoen die Den Haag jaarlijks verspijkert aan ruimtevaart, de bezuinigingen overleeft. Bovendien: de verovering van de ruimte heeft in Europa niet meer de hoogste prioriteit. “We zouden willen dat de ruimtevaart meer door de markt wordt gefinancierd,” zegt Jasper Wamsteker van NSO. “En het helpt als satellieten worden gebouwd, die beter zijn toegespitst op downstream toepassingen.”

ISIS

ISIS (Innovative Solutions in Space) uit Delft had geen dataportaal nodig om dat in te zien. De afgelopen zes jaar is het bedrijf van Jeroen Rotteveel en zijn drie mede-oprichters uitgegroeid tot dé specialist in cubesats, kleine en relatief betaalbare satellieten die zich uitstekend lenen voor commerciële dataverzameling. Rotteveel heeft zojuist een productlancering achter de rug, zegt hij. En dat bedoelt hij letterlijk: een Vegaraket schoot in februari zeven satellieten de ruimte in, bij drie daarvan was ISIS op een of andere manier betrokken. Als leverancier van dragende delen, van communicatieapparatuur of als arrangeur van de lancering zelf.